other نقدی بر پارادایم تحلیل فضایی از منظر جغرافیای اقتصادی رابطه ای تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:B Nazanin;">جغرافیای اقتصادی در جهان، از آغاز تا کنون پارادایم&shy;های متفاوتی را وفق نیاز زمان تجربه کرده است. یکی از پارادایم&shy;هایی که به طورعمیقی به ویژه در ایران مرسوم شده و تداوم دارد، پارادایم تحلیل فضایی است که در آن </span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">متغیرهای&quot; موقعیت مکانی&quot;، &quot;دسترسی&quot;و &quot; وفور منابع طبیعی&quot;، از عوامل اصلی رشد اقتصادی نواحی&nbsp; تلقی می&shy;شوند. هدف مقاله حاضر، </span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">نگاهی انتقادی به دیدگاه تحلیل فضایی در جغرافیای اقتصادی از منظر جغرافیای اقتصادی رابطه&shy;ای است. </span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">در این مقاله از</span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"> منطق</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">رئالیسم انتقادی استفاده شده است. </span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">بنا بر ماهیت تحقیق، </span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">اطلاعات مورد نیاز به روش اسنادی جمع&shy;آوری شده است و دو نوع نمونه به عنوان مصداق معرفی شده و در آن&shy;ها داده&shy;های مورد نیاز تحقیق جمع&shy;آوری شده است. یکی از این نمونه&shy;ها، استان خوزستان و استان یزد به عنوان&quot;</span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">نواحی مختلف درسیستم سیاسی- نهادی واحد&quot;،&nbsp; و دیگری</span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">&nbsp; ناحیه </span></strong><strong><span style="font-family:Calibri,sans-serif;">&quot;</span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">نوگالس آریزونا</span></strong><strong><span style="font-family:Calibri,sans-serif;">&quot;</span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">، در ایالات متحده و </span></strong><strong><span style="font-family:Calibri,sans-serif;">&quot; </span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">نوگالس سونورا&quot;در کشور</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">مکزیک به عنوان&quot; </span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">نواحی واحد در نظام&shy;های سیاسی- نهادی مختلف</span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">&quot; است. در تبیین داده&shy;های جمع&shy;آوری شده&nbsp; از تحلیل گفتمان </span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">استفاده شده است.</span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"> نتیجه نشان می&shy;دهد که موقعیت مکانی و ماهیت ذاتی نواحی و منابع طبیعی، تعیین کننده نقش اقتصادی نواحی نیست. زیرا ناحیه، بازیگر اقتصادی نیست و </span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">مجاورت جغرافیایی در هر شرایطی به توسعه اقتصادی منجر نمی&shy;شود. </span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">نمونه&shy;های خوزستان، یزد و نوگالس سونورا، حاکی از آن است که به رغم ویژگی&shy;های اکولوژیکی مشابه، نتایج اقتصادی یکسانی حاصل نمی&shy;شود زیرا توسعه اقتصادی محصول درهم تنیدگی غیر تجاری محل، تکنولوژی و سازمان(</span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">تثلیث مقدس</span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">) است. به همین دلیل، نوگالس آریزونا که از نظر اکولوژیکی، شرایطی مشابه نوگالس سونورا دارد، ولی به دلیل وجود درهم تنیدگی های غیر تجاری محل، تکنولوژی و سازمان، از توسعه اقتصادی به مراتب بالاتری برخوردار است.</span></strong></div> جغرافیای اقتصادی, تحلیل فضایی, پارادایم رابطه ای, تثلیث مقدس 1 20 http://serd.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2-319&slc_lang=other&sid=1 حسن افراخته afrakhtehh@yahoo.com 10031947532846005581 10031947532846005581 Yes استاد گروه جغرافیای انسانی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران