fa واکاوی اثرات اکوتوریسم بر شاخص‌های کارآفرینی در سکونتگاه‌های روستایی (مورد مطالعه: بخش دالخانی شهرستان رامسر) تخصصي Special پژوهشي Research <span style="font-size:14px;"><span style="font-family:yekanYW;"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA">هدف: </span></b><span lang="AR-SA">اکوتوریسم، علاوه بر ایجاد فرصت‌های نوین برای توسعه پایدار مناطق روستایی و حفظ محیط زیست و تنوع زیستی، می‌تواند به طور مؤثری در ایجاد اشتغال، تقویت کارآفرینی و بهبود معیشت جوامع بومی نقش ایفا کند.</span><b><span lang="FA"><span style="font-family:"B Mitra""></span></span></b></span></span><br> <span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA">روش پژوهش: </span></b><span lang="AR-SA">این تحقیق از نوع توصیفی - تحلیلی بوده و داده‌ها از طریق روش‌های اسنادی و میدانی جمع‌آوری گردید.</span> <span lang="AR-SA">جامعه آماری، 3475 خانوار ساکن در ۹۸ سکونتگاه روستایی بخش</span><span lang="FA"> دالخانی</span><span lang="AR-SA"> شهرستان رامسر است که </span><span lang="AR-SA">با فرمول کوکران تعداد 370 خانوار به عنوان نمونه انتخاب گردید</span><span lang="AR-SA">. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار</span><span dir="LTR">SPSS</span> <span lang="FA">&nbsp;و</span><span dir="LTR">Smart PLS </span>&nbsp;<span lang="AR-SA">مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. روایی پرسشنامه با نظرات متخصصان اکوتوریسم و کارآفرینی تأیید و پایایی آن با ضریب آلفای کرونباخ 0/949 به صورت مطلوب ارزیابی گردید</span><span dir="LTR">.</span><b><span lang="FA"><span style="font-family:"B Mitra""></span></span></b></span></span><br> <span style="background:white"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA">یافته‌ها: </span></b><span lang="AR-SA"><span style="color:black">نسبت تأثیر ابعاد زیست‌محیطی، اجتماعی- فرهنگی، اقتصادی و کالبدی- فضایی توسعه اکوتوریسم بررسی شد. در این معادله، شاخص اقتصادی با رتبه 31/53 و شاخص اجتماعی با رتبه 27/91 بیشترین ارتباط و پیوستگی را با یکدیگر داشته که رقمی برابر با 0/74 را دارا می‌باشد و کمترین تأثیر متقابل نیز مربوط به ارتباط شاخص کالبدی- فضایی با شاخص اقتصادی بوده که رقمی بالغ بر 0/32 را دربرمی‌گیرد. تحلیل‌ها نشان داد که هر یک از این ابعاد به طور معناداری بر شاخص‌های کارآفرینی روستایی اثرگذار بوده و اکوتوریسم به شکل چشمگیری توسعه کارآفرینی را در سکونتگاه‌های روستایی تسهیل کرده است.</span></span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Mitra""></span></span></span></span></span><br> <span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA">نتیجه‌گیری: </span></b><span lang="AR-SA">در منطقه مورد مطالعه، اکوتوریسم توانسته است فرصت‌های شغلی جدیدی ایجاد کرده و باعث افزایش درآمد خانوارها از راه خدمات اقامت، پذیرایی، فروش محصولات کشاورزی و صنایع دستی و تقویت نسبی زیرساخت‌های محلی شود. اما بی‌توجهی به مقوله توسعه پایدار، منجر به عدم تعادل اکولوژیکی و فرهنگی سکونتگاه‌های روستایی شده است. بنابراین ضروری است این موضوع در برنامه‌ریزی‌های آینده، مد نظر مسئولان و مدیران روستایی قرار گیرد.</span></span></span></span></span> <span style="font-family:Times New Roman;"><span style="font-size:14px;"><b>Objective</b>: Ecotourism supports sustainable rural development by preserving the environment and biodiversity, creating jobs, enhancing entrepreneurship, and improving local livelihoods. This study examines how ecotourism impacts entrepreneurship indicators in rural settlements of Dalkhani District, Ramsar County.<br> <b>Methods</b>: <span style="color:black">The research is descriptive&ndash;analytical and applied, using documentary and field methods (questionnaires, interviews, observations). The statistical population comprises 3,475 households in 98 rural settlements, from which 370 were selected via Cochran&rsquo;s formula using systematic random sampling. Questionnaire validity was confirmed by ecotourism and entrepreneurship experts; reliability was high (Cronbach&rsquo;s alpha = 0.949). Data were analyzed with SPSS, Smart PLS, and GIS tools, applying Spearman correlation, one-sample t-tests, and path analysis to explore causal relationships.</span><span style="font-size:9.0pt"></span><br> <span style="background:white"><b>Results</b>: <span style="color:black">Among ecotourism dimensions, the economic (score = 31.53) and socio-cultural (score = 27.91) indicators had the strongest correlation (0.74). The weakest link was between physical&ndash;spatial and economic indicators (0.32). All dimensions significantly affected rural entrepreneurship, with ecotourism markedly fostering entrepreneurial activities.</span></span><br> <b><span style="color:black">Conclusion:</span></b><span style="color:black">&nbsp;In Dalkhani, ecotourism has created jobs, increased household income through accommodation, hospitality, agricultural product sales, and handicrafts, and moderately improved local infrastructure. However, insufficient attention to sustainability risks ecological and cultural imbalances. Future rural planning should integrate sustainability to ensure long-term benefits.</span></span></span><br> &nbsp; اکوتوریسم, بخش دالخانی, توسعه پایدار, شهرستان رامسر, کارآفرینی روستایی. Ecotourism, Dalkhani District, Sustainable Development, Ramsar County, Rural Entrepreneurship. 83 102 http://serd.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2251-1&slc_lang=fa&sid=1 Firooz Nazeri فیروز ناظری fi.nazeri52@gmail.com 10031947532846008255 10031947532846008255 No Department of Geography, Faculty of Humanities, Najafabad Branch, Islamic Azad University, Najafabad, Iran گروه جغرافیا، دانشکده علوم انسانی، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران Seyed Ramin Ghafari سید رامین غفاری Sr.ghafari@iate.ir 10031947532846008256 10031947532846008256 Yes Education and Extension Institute, Agricultural Research, Education and Extension Organization, Tehran, Iran مؤسسه آموزش و ترویج، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران Amir Gandomkar امیر گندمکار aagandomkar@gmail.com 10031947532846008257 10031947532846008257 No Department of Geography, Faculty of Humanities, Najafabad Branch, Islamic Azad University, Najafabad, Iran گروه جغرافیا، دانشکده علوم انسانی، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران Hamid Saberi حمید صابری Hamidsaberi2000@gmail.com 10031947532846008258 10031947532846008258 No Department of Geography, Tourism Research Center, Faculty of Humanities, Najafabad Branch, Islamic Azad University, Najafabad, Iran گروه جغرافیا، مرکز تحقیقات گردشگری، دانشکده علوم انسانی، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران